Zer egin dezaket neure burua babesteko eta koronabirusaren hedapena prebenitzeko?

Zer egin dezaket neure burua babesteko eta koronabirusaren hedapena prebenitzeko?

Pertsona guztiak babesteko neurriak

COVID-19aren agerraldiari buruzko informazio berrienaren berri izan behar da. Informazio hori OMEren webgunean eskura dezakezu, bai eta estatuan eta tokian tokiko osasun publikoko agintarien bidez ere. COVID-19ak batez ere Txinako biztanleriari eragiten jarraitzen du, baina agerraldiak izan dira beste herrialde batzuetan. Infektatzen diren pertsona gehienek gaixotasun arin bat dute eta osatzen dira, baina beste kasu batzuetan larriagoa izan daiteke. Zaindu zure osasuna eta babestu besteak neurri hauen bidez:

• Garbitu eskuak sakon eta maiz alkoholez edo urez eta xaboiz egindako desinfektatzaile bat erabiliz.

Zergatik? Eskuak urarekin eta xaboiarekin garbitzeak edo alkoholez egindako desinfektatzaile bat erabiltzeak eskuetan egon daitezkeen birusak hiltzen ditu.

• Gutxienez metro bateko (3 oin) tartea utzi eztul edo doministiku egiten duen edozein pertsonaren eta zure artean.

Zergatik? Norbaitek eztul edo doministiku egiten duenean, birusa eduki dezaketen likido tantatxo batzuk botatzen ditu sudurretik edo ahotik. Gertuegi badago, tantak arnas ditzake, eta horiekin batera COVID-19aren birusa, eztul egiten duen pertsonak gaixotasuna badu.

• Ez ukitu begiak, sudurra eta ahoa.

Zergatik? Eskuek gainazal asko ukitzen dituzte eta birusak jaso ditzakete. Behin kutsatuta, eskuek begietara, sudurrera edo ahora transferi dezakete birusa. Handik, birusa gorputzean sartu eta gaixotasuna eragin diezaioke.

Bai zuk bai zure ingurukoek ziurtatu behar dute arnasbideen higiene ona dutela. Horrek esan nahi du ahoa eta sudurra ukondoa tolestuta edo paperezko zapi batekin estaltzea eztul edo doministiku egitean. Erabilitako zapia berehala bota behar da.

Zergatik? Birusak tanten bidez zabaltzen dira. Arnas higiene ona izatean, inguruan dituen pertsonak babesten ari da, besteak beste, hotzeria, gripea eta COVID-19 birusetatik.

• Egon etxean ondo ez bazaude. Sukarra, eztula eta arnasa hartzeko zailtasuna baduzu, bilatu arreta medikoa eta deitu aldez aurretik. Bete tokiko osasun-agintarien jarraibideak.

Zergatik? Estatuko eta tokiko agintariek beren eremuko egoerari buruzko informazio eguneratuena izango dute. Aldez aurretik deituz gero, osasun-arretako zure banatzaileak berehala osasun-zentro egokirantz jo ahal izango du. Horrek ere zu babestuko zaitu, eta birusen eta beste infekzio batzuen hedapena prebenitzen lagunduko du.

• Informatu zaitez COVID-19arekin lotutako azken berrikuntzei buruz. Bete itzazu zure osasun arretako banatzailearen, nazioko eta tokiko osasun agintarien edo enplegatzailearen aholkuak COVID-19aren aurrean norbera eta besteak babesteko moduari buruz.

Zergatik? Agintari nazionalek eta lokalek informazio eguneratuena izango dute COVID-19a beren eremuan zabaltzen ari ote den jakiteko. Solaskide egokienak dira inguruko jendeak bere burua babesteko egin behar duenari buruzko aholkuak emateko.

COVID-19a zabaltzen ari den eremuetan dauden edo duela gutxi bisitatu dituzten pertsonak babesteko neurriak (azken 14 egunetan)

• Jarraitu lehen adierazitako orientabideei (Pertsona guztiak babesteko neurriak)
• Egon etxean gaizki aurkitzen hasten bazara, nahiz eta sintoma arinak izan, hala nola buruko mina eta errinorrea, sendatu arte.

Zergatik? Beste pertsona batzuekiko kontaktuak eta zentro medikoetara egindako bisitak saihestuz, azken horiek eraginkortasun handiagoz funtzionatuko dute, eta zu eta beste pertsona batzuk COVID-19 birusak eragindako infekzioetatik babesten lagunduko du.

• Sukarra, eztula eta arnasa hartzeko zailtasuna baduzu, bilatu azkar aholkularitza medikoa, arnas infekzio baten edo beste gaitz larri baten ondorio izan daitekeelako. Egin duzun bidaiaren bat edo bidaiariekin izan duzun edozein kontaktu aldez aurretik deitu eta jakinarazi osasun-arretako zure banatzaileari.

Zergatik? Aldez aurretik deituz gero, osasun-arretako zure banatzaileak berehala osasun-zentro egokirantz jo ahal izango du. Horrek birusen eta beste infekzio batzuen hedapena prebenitzen ere lagunduko du.